على اكبر دهخدا

1559

امثال و حكم ( فارسى )

فرشتهء مهر از محلى كه جايگاه پيمان‌شكنان است با نفرت روى بگرداند . مهريشت 5 - 19 . بنقل دينشاه . از اين سه نيكوترين چيز هرگز دورى مجوى : پندار و گفتار و كردار نيك و از اين سه همواره دورى گزين : انديشه و گفتار و كردار زشت و نديداد . فرگرد 18 - و 25 . بنقل دينشاه . كهتران را با خود برابر گير و آنان كه با تو برابرند از خود برتر شمار و آنكه از تو برتر است او را فرمانبر و گرامى دار . مينو خرد . باب 2 پرسش 1 فقرهء 4 - 6 . بنقل دينشاه . نيكى كه بدون اراده بجا آرند ارزش آن كمتر است از كردار نيكى كه با ارادهء نيك بانجام رسد . مينو خرد . باب 1 فقرهء 23 - 25 . بنقل دينشاه . كسى را كه نسبت به ديگران مطابق وظيفهء خود رفتار نكند دزد وظيفه بايد خواند زيرا از آن خدمت كه بايد انجام دهد كوتاهى ميورزد . ونديداد . فرگرد 4 . فقرهء 1 . بنقل دينشاه . آن حكمران و پادشاه راست و درست است كه در آبادى كشور كوشد و بينوايان و درويشان را آرامش و آسايش بخشد و داد و آئين راست برپا دارد و بيداد و ستم را از خود و رعيت خويش دور سازد . مينوخرد . پرسش 14 باب 15 - 16 - 17 . بنقل دينشاه . يك دهخداى دادگر و درستكار بهتر است از پادشاه ظالم يك مملكت . مينوخرد . باب 15 بنقل دينشاه . كسى كه در كار كشت و زرع نيست و زمين را شيار نميكند بچنين كس زمين تهديد كرده گويد : اى آنكه شيار نكنى يقين دان كه بر در بيگانگان براى خورد مىايستى و از اين و آن سؤال ميكنى و هميشه محتاج بازماندهء خوان ديگران خواهى بود . ونديداد . نقل بمعنى از دينشاه . كوشا و ميانه‌رو باش و نانى خور كه از راه نيك و با كار و كوشش بدست كرده باشى . و بهره‌اى از آن براى خدا و نيكوكاران كنار نه ، بخواستهء ديگران چشم مدوز تا مال خود از دست ندهى . هركه از دسترنج ديگرى خورد چنان باشد كه سر او را در كف گرفته مغز او مىخورد . مينو خرد . نقل بمعنى از دينشاه . اهورا مزدا اندك چيزى را از در اسراف نيافريده دخترى كه پنبه ميريسد اگر ذره‌اى از آن را به هرزه تباه كند گناه ورزيده است . ونديداد . نقل بمعنى از دينشاه . قومى اغبقينا فما صيغ الفتى حجرا * لكن رهينة احجار وارماس